Phân hóa thu nhập lao động nam và nữ, nông thôn và thành thị tại Hà Nội
Thu nhập trung bình của lao động tại Hà Nội đạt 10,94 triệu đồng/người/tháng vào năm 2024 nhưng chênh lệch giữa lao động nam và nữ, thành thị và nông thôn.
Phân hóa rõ
Theo báo cáo Thực trạng và xu hướng của việc thực hiện chính sách bảo hiểm thất nghiệp gắn với công tác giải quyết việc làm do Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội mới ban hành, giai đoạn 2019-2024 ghi nhận một thành tựu quan trọng của nền kinh tế Thủ đô, đó là sự cải thiện đáng kể và liên tục về thu nhập của người lao động.
Mức thu nhập bình quân tháng đã cho thấy một xu hướng tăng trưởng ấn tượng qua các năm, với con số ước đạt 10,94 triệu đồng vào năm 2024. Sự tăng trưởng này, ngay cả khi đã điều chỉnh theo lạm phát, là một chỉ báo tích cực, cho thấy mức sống chung của người lao động đã được nâng lên rõ rệt, phản ánh thành quả của quá trình phục hồi và phát triển kinh tế.
Tuy nhiên, phía sau bức tranh tổng thể sáng sủa là những “đường phân hóa” ngày càng rõ nét, cho thấy lợi ích từ sự tăng trưởng kinh tế chưa được phân bổ một cách đồng đều.
Theo nhận định của Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội, một trong những đường phân hóa cố hữu và sâu sắc nhất là chênh lệch về giới tính. Thực tế dai dẳng trên thị trường lao động Hà Nội cho thấy thu nhập của lao động nam luôn cao hơn một cách đáng kể so với lao động nữ. Thực trạng này được minh chứng rõ nét qua số liệu của năm 2023, khi mức chênh lệch thu nhập giữa hai giới lên tới hơn 3 triệu đồng/tháng.

“Khoảng cách này không chỉ đơn thuần phản ánh sự khác biệt về lựa chọn ngành nghề, mà còn là hệ quả của những rào cản vô hình, những định kiến xã hội vẫn còn tồn tại, gây khó khăn cho lao động nữ trong việc tiếp cận các vị trí quản lý, các công việc đòi hỏi kỹ thuật cao có thu nhập tốt và cơ hội thăng tiến”, ông Vũ Quang Thành – Phó Giám đốc Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội nói.
Chênh lệch thành thị - nông thôn
Báo cáo của Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội cũng cho thấy, ngoài phân hóa về giới tính, Hà Nội còn phân hóa sâu sắc về mặt địa lý, tạo ra một khoảng cách lớn về mức sống giữa khu vực thành thị và nông thôn.
Trên thực tế, các hoạt động kinh tế có giá trị gia tăng cao, nơi tập trung các doanh nghiệp lớn, các dự án FDI và các dịch vụ chất lượng cao, chủ yếu diễn ra tại khu vực đô thị trung tâm. Điều này tất yếu dẫn đến việc mức thu nhập bình quân ở thành thị luôn vượt trội so với khu vực nông thôn. Số liệu năm 2023 cho thấy sự chênh lệch giữa 2 khu vực lên tới gần 3 triệu đồng. Khoảng cách này chính là động lực kinh tế chính tạo ra các luồng di cư nội đô, gây áp lực ngày càng lớn lên hạ tầng và các dịch vụ xã hội của khu vực trung tâm.
Đường phân hóa thứ ba là sự cách biệt giữa các khu vực kinh tế. Thị trường lao động Hà Nội đang tồn tại một “thế giới hai tốc độ”: một bên là những lao động làm việc trong các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI), doanh nghiệp Nhà nước và khu vực tư nhân có tổ chức, với mức thu nhập cao và ổn định; một bên là những người lao động làm việc trong các hộ nông lâm thủy sản, các cơ sở kinh doanh cá thể và khu vực kinh tế phi chính thức, với mức thu nhập thấp hơn nhiều, thường chỉ bằng một nửa so với nhóm dẫn đầu.
Theo Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội, những chênh lệch đa chiều này không chỉ là vấn đề kinh tế thuần túy mà còn kéo theo nhiều hệ quả xã hội sâu rộng. Khoảng cách giàu nghèo gia tăng có thể dẫn đến phân hóa xã hội, làm giảm sự gắn kết cộng đồng và tiềm ẩn nguy cơ bất ổn. Đặc biệt, sự thiếu bao phủ của hệ thống an sinh xã hội đối với một bộ phận lớn lao động có thu nhập thấp khiến họ rơi vào trạng thái “dễ tổn thương kép”: vừa có thu nhập bấp bênh, vừa thiếu đi một chỗ dựa khi gặp phải các cú sốc như ốm đau, tai nạn hay mất việc làm.
Xem bản gốc tại đây