Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, lao động tại Hà Nội cũng đứng trước yêu cầu phải thay đổi kỹ năng nhanh chóng. Ảnh: Quỳnh Chi

5 yêu cầu kỹ năng mới của lao động tại Hà Nội

Quỳnh Chi (báo lao động) 08/12/2025 11:58 (GMT+7)

Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, 5 yêu cầu về kỹ năng mới của lao động tại Hà Nội đang thay đổi nhanh chóng.

Báo cáo Thực trạng và xu hướng của việc thực hiện chính sách bảo hiểm thất nghiệp gắn với công tác giải quyết việc làm do Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội mới ban hành. Trong đó, báo cáo nêu rõ trước đây, người lao động chỉ cần giỏi chuyên môn thuần túy, thì nay họ phải sở hữu một tổ hợp kỹ năng đa chiều, kết hợp cả năng lực kỹ thuật, tư duy số và kỹ năng mềm để có thể thích ứng với yêu cầu mới của thị trường lao động thủ đô.

Các yêu cầu kỹ năng cụ thể theo tổng hợp của Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội:

Sự dịch chuyển từ kỹ năng chuyên môn sang kỹ năng kết hợp

Các công việc không còn đơn thuần dựa trên nghiệp vụ truyền thống mà đòi hỏi khả năng vận dụng công nghệ trong xử lý công việc. Một nhân viên ngân hàng hiện nay không chỉ hiểu về tín dụng mà còn cần biết cách vận hành ứng dụng ngân hàng số, phân tích dữ liệu khách hàng bằng công cụ số.

Bác sĩ không chỉ chẩn đoán lâm sàng mà còn phải sử dụng AI, hình ảnh 3D và hồ sơ sức khỏe điện tử.

Xu hướng này khiến khái niệm “kỹ năng lai” (hybrid skills) trở nên ngày càng phổ biến.

Vai trò của giáo dục và đào tạo nghề

Các trường đại học và cao đẳng nghề ở Hà Nội đang đối diện với yêu cầu phải đổi mới chương trình đào tạo để tránh tình trạng “đào tạo một đằng, thị trường cần một nẻo”. Sự hợp tác giữa nhà trường và doanh nghiệp trở thành yếu tố then chốt: doanh nghiệp tham gia thiết kế chương trình, cung cấp môi trường thực tập và đặt hàng nhân lực theo chuẩn kỹ năng cụ thể. Tuy nhiên, cơ chế phối hợp này vẫn còn hạn chế, dẫn đến việc nhiều sinh viên sau khi ra trường vẫn thiếu năng lực thực tiễn.

Thách thức về đào tạo suốt đời

Chuyển đổi số làm cho vòng đời kỹ năng ngày càng ngắn lại: những công nghệ mới ra đời có thể nhanh chóng khiến kỹ năng hiện tại trở nên lỗi thời. Do đó, người lao động buộc phải học tập liên tục trong suốt sự nghiệp.

Mô hình học tập suốt đời (lifelong learning) cần được đẩy mạnh, thông qua các khóa học ngắn hạn, đào tạo trực tuyến (MOOC) và các chứng chỉ nghề nghiệp linh hoạt.

Tuy nhiên, nhiều người lao động tại Hà Nội, đặc biệt ở khu vực phi chính thức hoặc ngoại thành, vẫn còn tâm lý “học xong là đủ”, thiếu thói quen và điều kiện để cập nhật kỹ năng thường xuyên.

Nguy cơ bất bình đẳng số

Mặc dù Hà Nội có tỷ lệ tiếp cận internet cao, nhưng chất lượng đào tạo và kỹ năng số giữa nội thành và ngoại thành, giữa các nhóm lao động có trình độ khác nhau vẫn còn chênh lệch đáng kể. Người lao động ở khu vực trung tâm có nhiều cơ hội tham gia các khóa đào tạo trực tuyến chất lượng, trong khi lao động ngoại thành và lao động phổ thông thường thiếu điều kiện về hạ tầng, chi phí và thời gian. Nếu không có chính sách hỗ trợ, khoảng cách kỹ năng này sẽ ngày càng gia tăng, làm trầm trọng thêm tình trạng phân hóa trên thị trường lao động.

Kỹ năng mềm và năng lực thích ứng

Ngoài kỹ năng số, thị trường lao động Hà Nội còn đặc biệt coi trọng các kỹ năng mềm như tư duy phản biện, giải quyết vấn đề, giao tiếp liên văn hóa và khả năng làm việc nhóm trong môi trường trực tuyến. Trong bối cảnh toàn cầu hóa và economy, những kỹ năng này không chỉ giúp người lao động nâng cao khả năng cạnh tranh, mà còn tạo nền tảng để họ thích ứng linh hoạt với sự biến động nhanh chóng của công nghệ và mô hình việc làm.

Theo Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội, yêu cầu kỹ năng mới trong kỷ nguyên chuyển đổi số vừa mở ra nhiều cơ hội, vừa đặt ra không ít thách thức đối với hệ thống giáo dục - đào tạo ở Hà Nội. Để đáp ứng, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền, nhà trường và doanh nghiệp nhằm xây dựng mô hình đào tạo mở, linh hoạt, gắn kết với nhu cầu thực tiễn và đảm bảo cơ hội học tập công bằng cho mọi nhóm lao động.

Xem bản gốc tại đây