Hàng triệu lao động trẻ không có việc làm cũng không học tập nâng cao kỹ năng

Báo cáo tình hình lao động, việc làm của Cục Thống kê mới ban hành cho thấy, cả nước hiện có hơn 1,6 triệu thanh niên thất nghiệp, không học tập nâng cao trình độ.

Trước đó, tại báo cáo tình hình lao động, việc làm quý II và 6 tháng đầu năm 2025, tỉ lệ thất nghiệp trong thanh niên từ 15 - 24 tuổi quý II/2025 là 8,19%. Tỷ lệ thất nghiệp của thanh niên ở khu vực thành thị là 10,23%, cao hơn 3,17 điểm phần trăm so với khu vực nông thôn. Trong quý II, cả nước có khoảng 1,35 triệu thanh niên từ 15-24 tuổi không có việc làm, không tham gia học tập, đào tạo. Sang quý III, con số này lên tới 1,6 triệu.

Theo ông Vũ Quang Thành, Phó Giám đốc Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội, có nhiều lý do khiến lao động trẻ gặp khó khăn khi tìm việc trên thị trường lao động hiện nay.

Đa số lao động trẻ mới ra trường thiếu kinh nghiệm làm việc thực tế trong ngành hoặc vị trí mà họ quan tâm trong khi doanh nghiệp muốn tuyển ứng viên có kinh nghiệm làm việc. Tại Hà Nội, có đến 50% số vị trí việc làm trống trong tháng 8, tháng 9 yêu cầu người lao động có kinh nghiệm từ 2 năm trở lên.

Bên cạnh đó, lao động trẻ cũng chịu cạnh tranh từ người lao động có kinh nghiệm và kỹ năng sẵn có. Chưa kể, không ít doanh nghiệp yêu cầu cao về bằng cấp và chứng chỉ. Đây chính là rào cản cho lao động trẻ mới ra trường hoặc không có điều kiện học hành, không có tay nghề.

Chung quan điểm, bà Nguyễn Thị Lan Hương – nguyên Viện trưởng Viện Khoa học lao động xã hội phân tích, nguyên nhân chính khiến không ít người trẻ khó xin, thậm chí không xin được việc làm là thiếu trình độ, kỹ năng.

“Nhiều người được đào tạo lại chỉ thiên về lý thuyết, chưa từng tham gia thực tập; nhóm người không được đào tạo, không có bất cứ trình độ chuyên môn gì thì cơ hội xin việc làm ngày càng khó khăn hơn. Chưa kể, với cả 2 nhóm này, các kỹ năng mềm như giao tiếp, làm việc nhóm, tư duy phản biện… còn rất hạn chế”, bà Hương nói.

Cũng theo bà Hương, nhiều lao động trẻ thiếu định hướng nghề nghiệp rõ ràng, khi thất nghiệp nhiều người cũng không có ý thức học tập, bồi dưỡng kỹ năng, trình độ để sớm gia nhập thị trường lao động. “Đây là sự lãng phí không đáng có”, bà Hương nhấn mạnh.

Ông Lê Quang Trung – nguyên Phó Cục trưởng phụ trách Cục Việc làm cho rằng, cơ quan chức năng cần tổ chức đánh giá, phân tích ngay các nguyên nhân khiến 1,6 triệu lao động thất nghiệp trong quý III/2025 và muốn giúp họ có việc làm cần khảo sát theo từng nhóm đối tượng cụ thể.

“Chúng ta phải nắm rõ các nhóm lao động, như nhóm đã qua đào tạo, chưa qua đào tạo, nhóm ở nông thôn, nhóm ở thành thị, lao động theo giới tính, nhóm thất nghiệp dài ngày... để có những giải pháp trúng”, ông Trung nói.

Theo ông Trung, chuyển đổi số làm thị trường lao động phức tạp hơn, đòi hỏi kỹ năng công nghệ và khả năng thích nghi cao. Người lao động chưa có tay nghề, nếu không chịu khó học tập, bồi dưỡng nâng cao trình độ bản thân sẽ là đối tượng dễ bị “đánh bật” khỏi thị trường lao động. Lao động đã có tay nghề, nếu không bồi dưỡng thường xuyên nâng cao kỹ năng, kiến thức cũng không chắc chắn giữ được việc làm bền vững.

“Thách thức lớn nhất có lẽ là khả năng chuyển đổi nghề nghiệp của người lao động, đặc biệt là lao động trẻ còn yếu khi thông tin thị trường lao động hạn chế. Đồng thời, kỹ năng và trình độ của họ không đáp ứng được sự thay đổi của cơ cấu việc làm", ông Trung nhận định.

Xem bản gốc tại đây