Khuyến học để mỗi công nhân có cơ hội học tập suốt đời

Ngày 2.3.2025, Tổng Bí thư Tô Lâm (nay là Tổng Bí thư, Chủ tịch nước) đã có bài viết quan trọng với tiêu đề “Học tập suốt đời”. Trong bài viết, Tổng Bí thư nhận định: “Học tập suốt đời trở thành một quy luật sống; không chỉ giúp mỗi cá nhân nhận biết, thích nghi, không tụt hậu trước sự biến đổi từng ngày của thế giới hiện tại, làm giàu trí tuệ, hoàn thiện nhân cách, vượt qua khó khăn, thử thách để ngày càng tiến bộ và định vị bản thân trong xã hội hiện đại; cao hơn, đây là chìa khóa quan trọng để nâng cao dân trí và đào tạo nhân lực, thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội, là con đường duy nhất, hướng đi tất yếu của mọi quốc gia để bảo đảm sự phát triển thịnh vượng, bền vững. Học tập suốt đời giúp mỗi thành viên trong xã hội có đủ điều kiện và cơ hội tự hoàn thiện mình, nâng cao chất lượng cuộc sống của chính mình, của gia đình, họ tộc, thôn, xóm, phường, xã và cả nước dưới sự lãnh đạo của Đảng trên con đường trở thành nước dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh và xã hội chủ nghĩa”.

Khi nói chuyện với công nhân, người lao động tại TPHCM ngày 27.4.2026 nhân kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30.4.1975 - 30.4.2026) và Ngày Quốc tế Lao động 1.5, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã nhắc lại yêu cầu về quá trình nâng cao giá trị bản thân của người công nhân: “Mỗi người công nhân hãy cố gắng học thêm một kỹ năng mới, làm tốt hơn công việc của mình mỗi ngày, mạnh dạn đề xuất sáng kiến, cải tiến kỹ thuật, tiết kiệm nguyên liệu, bảo đảm an toàn, nâng cao chất lượng sản phẩm.

Đổi mới sáng tạo không phải điều gì xa vời. Đổi mới có thể bắt đầu từ một thao tác hợp lý hơn, một cách sắp xếp dây chuyền khoa học hơn, một ý tưởng giúp tiết kiệm thời gian, giảm tai nạn, bớt nặng nhọc, tăng năng suất. Những sáng kiến giản dị ấy, nếu được trân trọng, nhân rộng, sẽ tạo ra sức mạnh rất lớn cho doanh nghiệp, cho nền kinh tế và cho đất nước”.

Bên cạnh việc tự học của bản thân mỗi công nhân, người lao động, vai trò của tổ chức Công đoàn, Hội Khuyến học và doanh nghiệp là rất quan trọng. Người lao động cần có thời gian học, có nơi học, có chương trình học phù hợp và có cơ chế khuyến khích cụ thể.

Trong thời gian tới, tổ chức Công đoàn cần coi khuyến học, khuyến tài trong công nhân là một nội dung quan trọng của công tác chăm lo. Mỗi công đoàn cơ sở cần nắm bắt nhu cầu học tập của đoàn viên, người lao động: ai cần học nghề mới, ai cần nâng bậc tay nghề, ai cần học kỹ năng số, ai cần học ngoại ngữ cơ bản, ai cần bổ sung kiến thức pháp luật lao động, an toàn vệ sinh lao động, kỹ năng làm việc nhóm.

Từ nhu cầu đó, công đoàn có thể phối hợp với doanh nghiệp, trường nghề, trung tâm giáo dục thường xuyên, các nền tảng học trực tuyến để mở các lớp học linh hoạt ngay tại khu công nghiệp, nhà máy hoặc ngoài giờ làm việc. Những lớp học này không nhất thiết phải bắt đầu bằng các chương trình lớn lao, mà có thể từ những nội dung rất gần với công nhân: sử dụng máy móc mới, đọc hiểu hướng dẫn kỹ thuật, thao tác an toàn, kỹ năng số cơ bản, sử dụng dịch vụ công trực tuyến, quản lý tài chính cá nhân, giao tiếp trong môi trường làm việc, ngoại ngữ phục vụ sản xuất.

Ngày 19.10.2022, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 1268/QĐ-TTg phê duyệt Chương trình “Đẩy mạnh các hoạt động học tập suốt đời trong công nhân lao động tại các doanh nghiệp đến năm 2030”.

Ngay sau đó, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam đã ban hành kế hoạch triển khai chương trình này với mục tiêu: phấn đấu đến năm 2030 đạt 90% công nhân lao động tại các doanh nghiệp được tuyên truyền, phổ biến, học tập, quán triệt những chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước có liên quan đến công nhân lao động, gắn với những nội dung lý luận về chức năng, nhiệm vụ của giai cấp công nhân và tổ chức Công đoàn Việt Nam.

Đến năm 2030, đạt 75% công nhân lao động tại các doanh nghiệp tham gia học tập nâng cao trình độ tay nghề, kỹ năng nghề; đạt 75% công nhân lao động tại các doanh nghiệp tham gia học tập các nội dung giáo dục kỹ năng sống; đạt 65% công nhân lao động tại các doanh nghiệp được phổ biến về công nghệ thông tin, công nghệ số.

Tháng 9.2024, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam và Hội Khuyến học Việt Nam tổ chức ký chương trình phối hợp. Một trong những nội dung phối hợp là khuyến khích tổ chức các hoạt động học tập suốt đời. Chương trình phối hợp về đẩy mạnh các hoạt động học tập suốt đời, khuyến học, khuyến tài, xây dựng xã hội học tập trong công nhân lao động giai đoạn 2024 - 2030 giữa hai cơ quan nêu rõ 5 nội dung, gồm: tăng cường thông tin, tuyên truyền chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về khuyến học, khuyến tài, xây dựng xã hội học tập, học tập suốt đời nhằm nâng cao nhận thức và thống nhất hành động trong các cấp công đoàn, hội khuyến học các cấp, đoàn viên công đoàn, cán bộ, hội viên.

Đẩy mạnh thực hiện các mô hình học tập trong gia đình, dòng họ và cộng đồng, nhất là mô hình “Công dân học tập”, “Đơn vị học tập” theo các Quyết định của Thủ tướng Chính phủ.

Khuyến khích tổ chức các hoạt động học tập suốt đời: Tuyên truyền trực tiếp trên các phương tiện thông tin đại chúng, hội thảo, diễn đàn về đẩy mạnh học tập suốt đời, xây dựng xã hội học tập; xây dựng tài liệu tuyên truyền; lồng ghép nội dung đẩy mạnh học tập suốt đời, xây dựng xã hội học tập vào các lĩnh vực công tác chuyên môn, các phong trào thi đua yêu nước do 2 cơ quan phát động…

Tích cực hưởng ứng phong trào “Cả nước thi đua xây dựng xã hội học tập, đẩy mạnh học tập suốt đời giai đoạn 2023 - 2030” theo Quyết định 1315/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ trong công nhân, viên chức và người lao động trong các doanh nghiệp.

Phát hiện, biểu dương, khen thưởng và phối hợp trao học bổng “Học không bao giờ cùng”; tôn vinh kịp thời những tập thể và cá nhân tiêu biểu trong học tập, năng động, sáng tạo trong thực hiện nhiệm vụ được giao; lựa chọn, giới thiệu các cá nhân, tập thể xuất sắc để tham gia giải thưởng “Nhân tài đất Việt”.

Trong bối cảnh mới, gắn với phong trào thi đua “Lao động giỏi, Năng suất cao, Thu nhập tốt” mà Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam vừa phát động tới các cấp công đoàn, vai trò khuyến học trong công nhân, người lao động phải được nâng lên một tầm cao mới.

Từ những cách làm hay tại cơ sở, công đoàn các cấp có thể phát triển mô hình “góc học tập công nhân”, “tủ sách công nhân”, “lớp học sau ca”, “ngày hội kỹ năng nghề”, “công nhân học kỹ năng số”, “mỗi đoàn viên một kỹ năng mới”... Những mô hình này nếu làm thực chất sẽ góp phần hình thành văn hóa học tập trong đội ngũ công nhân.

Nhằm khơi dậy, phát huy truyền thống hiếu học, hình thành thói quen tự học, tích cực học tập suốt đời trong công nhân lao động tại các doanh nghiệp và các đơn vị, ngày 19.6, Hội Khuyến học Việt Nam và Báo Lao động tổ chức Lễ ký kết chương trình phối hợp về đẩy mạnh công tác Thông tin - Tuyên truyền trong khuyến học, khuyến tài, xây dựng xã hội học tập giai đoạn 2026 - 2030, có ý nghĩa quan trọng, thực hiện yêu cầu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Đại hội Công đoàn Việt Nam lần thứ XIV: “Chăm lo công nhân không chỉ là hỗ trợ lúc khó khăn, mà còn tạo điều kiện để người lao động trưởng thành, tiến bộ và có tương lai tốt hơn”.

Xem bản gốc tại đây