Công đoàn phải trở thành lực lượng tiên phong thúc đẩy khoa học công nghệ

Ngày 4.6, phát biểu chỉ đạo tại Đại hội XIV Công đoàn Việt Nam, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh, đất nước đang cần một giai cấp công nhân (GCCN) hiện đại hơn, bản lĩnh hơn, sáng tạo hơn.

PV Báo Lao Động đã có cuộc trao đổi với TS Nguyễn Hoàng Bảo Trân - Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ TPHCM (đại biểu Quốc hội khóa XV) về những điểm quan trọng trong chỉ đạo lần này của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.

PV: Thưa bà, bà đánh giá như thế nào về những nội dung Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đặt ra đối với tổ chức Công đoàn Việt Nam trong giai đoạn mới?

TS Nguyễn Hoàng Bảo Trân: Phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Đại hội Công đoàn Việt Nam lần này theo tôi không chỉ là những yêu cầu đối với tổ chức Công đoàn trong một nhiệm kỳ mới, mà còn là những định hướng mang tính chiến lược cho tương lai của tổ chức Công đoàn trong kỷ nguyên phát triển mới của đất nước.

Đây thực chất là câu hỏi về vai trò, vị trí và mô hình phát triển của tổ chức Công đoàn trong bối cảnh thế giới lao động đang thay đổi sâu sắc dưới tác động của chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo, tự động hóa, kinh tế xanh và hội nhập quốc tế.

Ở một góc độ rộng hơn, đây không chỉ là câu chuyện đổi mới của tổ chức Công đoàn, mà còn là câu chuyện chuẩn bị cho tương lai của lực lượng lao động Việt Nam trong kỷ nguyên số, kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo và cạnh tranh toàn cầu.

Theo tôi, có thể nhìn nhận định hướng đổi mới Công đoàn trong thời gian tới ở nhiều phương diện lớn.

Thứ nhất, Công đoàn phải chuyển từ vai trò chủ yếu bảo vệ sang vai trò đồng hành phát triển NLĐ.

Trong nhiều năm qua, nhiệm vụ cốt lõi của Công đoàn là chăm lo, đại diện và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của NLĐ. Chức năng này vẫn giữ nguyên giá trị nhưng trong giai đoạn mới cần được mở rộng hơn.

Ngày nay, NLĐ không chỉ cần được bảo vệ trước những rủi ro về việc làm, thu nhập hay điều kiện lao động mà còn cần được hỗ trợ để phát triển năng lực, nâng cao trình độ, thích ứng với những biến đổi rất nhanh của thị trường lao động.

Một tổ chức Công đoàn hiện đại không chỉ giúp NLĐ vượt qua khó khăn mà còn phải giúp họ nâng cao năng lực cạnh tranh, có cơ hội phát triển nghề nghiệp và nâng cao chất lượng cuộc sống.

Nói cách khác, Công đoàn cần chuyển từ tư duy “hỗ trợ khi khó khăn” sang tư duy “đồng hành để phát triển bền vững”.

Thứ hai, Công đoàn phải trở thành lực lượng tiên phong trong xây dựng nguồn nhân lực cho nền kinh tế số và xã hội số.

Đất nước đang bước vào giai đoạn phát triển dựa trên khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Đây là động lực tăng trưởng quan trọng nhất trong nhiều thập niên tới.

Trong bối cảnh đó, Công đoàn cần tham gia sâu hơn vào việc xây dựng xã hội học tập và thúc đẩy học tập suốt đời trong công nhân, NLĐ.

Nếu trước đây, Công đoàn vận động thi đua lao động giỏi thì trong tương lai, Công đoàn cần phát động mạnh mẽ các phong trào học tập kỹ năng số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, đổi mới sáng tạo và nâng cao năng lực nghề nghiệp.

Một trong những sứ mệnh mới của Công đoàn là giúp NLĐ không bị bỏ lại phía sau trong quá trình chuyển đổi số và chuyển đổi xanh của nền kinh tế.

PV: Bà đánh giá thế nào về vai trò của chuyển đổi số trong hoạt động Công đoàn đối với việc nâng cao năng suất lao động? Những giải pháp số nào cần được ưu tiên để vừa phục vụ tốt hơn NLĐ, vừa đóng góp vào mục tiêu phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao của quốc gia?

TS Nguyễn Hoàng Bảo Trân: Theo tôi, Công đoàn phải chuyển đổi số mạnh mẽ để phục vụ NLĐ tốt hơn.

Tôi cho rằng đây là nội dung rất quan trọng trong thông điệp của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước khi nhấn mạnh rằng Công đoàn không thể hiện đại nếu vẫn chủ yếu hoạt động bằng giấy tờ, hội họp và khẩu hiệu.

Do đó, Công đoàn cần xây dựng hệ sinh thái số phục vụ đoàn viên và NLĐ; hình thành cơ sở dữ liệu đoàn viên thống nhất; phát triển các nền tảng số để tiếp nhận kiến nghị, tư vấn pháp luật, đào tạo trực tuyến, chăm sóc phúc lợi và kết nối việc làm.

Tương lai của Công đoàn không chỉ ở trụ sở hay văn phòng mà còn phải hiện diện thường xuyên trên không gian số, nơi NLĐ đang sinh sống, học tập và làm việc mỗi ngày.

Chính vì vậy, các cấp Công đoàn quán triệt sâu sắc nhiệm vụ, tập trung cho mục tiêu nâng cao năng suất lao động và tăng trưởng hai con số; đổi mới sáng tạo, thực hành tiết kiệm, đổi mới tác phong làm việc, ứng dụng mạnh mẽ khoa học - công nghệ, chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo.

Xin trân trọng cảm ơn TS Nguyễn Hoàng Bảo Trân!

Xem bản gốc tại đây