Người lao động là trung tâm trong mọi hoạt động của công đoàn

Từ những yêu cầu của thực tiễn

Tại Đại hội, nhiều ý kiến, tham luận đã tập trung làm rõ vai trò của tổ chức Công đoàn trong thời gian tới. Nhiều ý kiến cho rằng, nếu trước đây hoạt động chăm lo chủ yếu tập trung vào hỗ trợ đời sống vật chất thì trong bối cảnh chuyển đổi số, tự động hóa, phát triển kinh tế xanh và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, nhu cầu của người lao động đã thay đổi đáng kể.

Ngoài tiền lương và việc làm, người lao động ngày nay còn quan tâm nhiều hơn đến môi trường làm việc an toàn, cơ hội học tập nâng cao trình độ, phát triển nghề nghiệp, chăm sóc sức khỏe thể chất và tinh thần cũng như các chính sách phúc lợi dành cho gia đình.

Đơn cử như tại Công đoàn Dệt May Việt Nam, việc chăm lo cho người lao động trong giai đoạn hiện nay không chỉ dừng ở việc hỗ trợ trước mắt mà cần hướng tới nâng cao năng lực nghề nghiệp, giúp người lao động thích ứng với những biến động của thị trường lao động.

Hay tại Công ty TNHH Điện Stanley Việt Nam, công đoàn cơ sở đã duy trì đối thoại và thương lượng tập thể trong nhiều năm, qua đó mang lại lợi ích thiết thực cho người lao động. Đặc biệt, tại cuộc đối thoại định kỳ năm 2026, nhiều kiến nghị của người lao động đã được doanh nghiệp tiếp thu và triển khai ngay như tăng gấp đôi phụ cấp chống nóng, xây dựng mái che lối đi bộ và lắp đặt thang cuốn tại khu vực nhà ăn.

Đây là những ví dụ rất sinh động và cụ thể chứng minh: Tổ chức Công đoàn coi đoàn viên, người lao động làm trung tâm thì nơi đó quan hệ lao động ổn định, vị thế, vai trò ngày càng được nâng cao của tổ chức Công đoàn.

Tuy nhiên, cũng phải nhìn nhận một thực tế là một số hoạt động công đoàn còn nặng hành chính, phong trào, chưa thật sự đi sâu vào những vấn đề người lao động cần nhất. Năng lực đại diện, đối thoại, bảo vệ quyền lợi người lao động ở một số nơi còn hạn chế. Công đoàn cơ sở ở không ít doanh nghiệp còn yếu, chưa đủ sức nắm bắt, phản ánh và giải quyết kịp thời những bức xúc của đoàn viên.

Những gợi mở từ bài phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm

Phát biểu chỉ đạo tại Đại hội Công đoàn Việt Nam lần thứ XIV, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đánh giá cao vai trò, hiệu quả của tổ chức Công đoàn trong thời gian qua nhưng cũng đặt ra nhiều yêu cầu mới. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng: “Đại hội lần này không chỉ là đại hội nhiệm kỳ của tổ chức Công đoàn, mà còn là dịp để chúng ta trả lời câu hỏi rất lớn: Công đoàn Việt Nam phải đổi mới như thế nào để thực sự là chỗ dựa tin cậy của người lao động, là cầu nối bền chặt giữa Đảng, Nhà nước với giai cấp công nhân, là lực lượng quan trọng góp phần xây dựng đất nước trong kỷ nguyên mới”.

Trả lời cho câu hỏi này, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng nêu ra 6 nhiệm vụ cụ thể đối với tổ chức Công đoàn trong nhiệm kỳ mới. Đây là những nhiệm vụ trọng tâm định hướng hành động cho các cấp công đoàn, đồng thời là yêu cầu đổi mới sâu sắc về tư duy, phương thức hoạt động và thước đo hiệu quả của tổ chức đại diện cho giai cấp công nhân, người lao động.

Điểm xuyên suốt trong các nhiệm vụ này là quan điểm lấy đoàn viên, người lao động làm trung tâm của mọi hoạt động công đoàn. Đây không phải là một khẩu hiệu chung chung, mà là yêu cầu có tính nguyên tắc, buộc mỗi cấp công đoàn, mỗi cán bộ công đoàn phải tự soi lại cách làm của mình: Hoạt động đó có thiết thực với người lao động không, có bảo vệ được quyền lợi của họ không, có giúp họ yên tâm làm việc, gắn bó với doanh nghiệp, tin tưởng vào tổ chức Công đoàn hay không?

Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới, người công nhân cần được trang bị thêm tri thức, kỹ năng nghề nghiệp, kỹ năng số, khả năng làm chủ công nghệ và tinh thần đổi mới sáng tạo. Vì vậy, vai trò của Công đoàn không chỉ dừng ở việc chăm lo đời sống trước mắt, hỗ trợ đoàn viên khi khó khăn, thăm hỏi khi ốm đau, tặng quà dịp lễ, Tết. Công đoàn phải tham gia cùng Nhà nước, doanh nghiệp, cơ sở đào tạo để mở rộng cơ hội học tập suốt đời cho công nhân. Mỗi người lao động phải được tiếp cận điều kiện học nghề, nâng cao trình độ, thích ứng với công nghệ mới và có khả năng phát triển lâu dài.

Đây cũng là cách chăm lo căn cơ nhất. Một suất quà có thể giúp người lao động vượt qua khó khăn trước mắt, nhưng một kỹ năng mới, một cơ hội học tập, một môi trường làm việc tốt hơn có thể giúp họ thay đổi tương lai. Chăm lo công nhân trong giai đoạn mới vì thế phải gắn với nhà ở, trường học, y tế, thiết chế văn hóa, môi trường sống an toàn, nhân văn tại các khu công nghiệp, khu chế xuất, nơi tập trung đông người lao động.

Công đoàn sinh ra là để đại diện, chăm lo, bảo vệ người lao động. Vì vậy, mọi chương trình, kế hoạch, phong trào công đoàn đều phải trả lời được câu hỏi rất cụ thể: Người lao động được gì, quyền lợi nào được bảo vệ, khó khăn nào được tháo gỡ, tiếng nói nào được lắng nghe.

Yêu cầu này gắn chặt với hoạt động của công đoàn cơ sở. Cơ sở là địa bàn quyết định sức sống của tổ chức Công đoàn. Chủ trương đúng đến đâu, chính sách hay đến đâu, nếu không đến được với cơ sở, không chạm được vào đời sống công nhân, thì hiệu quả vẫn hạn chế. Công đoàn cơ sở là nơi gần người lao động nhất, hiểu tâm tư, nguyện vọng, bức xúc và những vấn đề cụ thể nhất trong quan hệ lao động.

6 nhiệm vụ mà Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nêu ra vừa bao quát, vừa cụ thể, vừa đặt ra yêu cầu đổi mới từ tư duy đến hành động đối với tổ chức Công đoàn. Trong đó, lấy đoàn viên, người lao động làm trung tâm chính là sợi chỉ đỏ xuyên suốt. Mọi hoạt động công đoàn, từ chăm lo đời sống, bảo vệ quyền lợi, thương lượng tập thể, xây dựng công đoàn cơ sở, chuyển đổi số đến tham gia xây dựng Đảng, đều phải hướng về người lao động, bắt đầu từ nhu cầu của người lao động và được đo bằng lợi ích thiết thực của người lao động.

Xem bản gốc tại đây